Słowo „narkotyk” u większości ludzi budzi skojarzenia z czymś strasznym i na wskroś negatywnym. Narkotyki mogą jednak być także inteligentne i wspierać naszą bystrość umysłu. Tematem zażywania narkotyków zajmuje się ogromna liczba różnych organizacji, nie mówiąc już o tym, że pojęcie to pojawia się we wszystkich możliwych mediach. Poza tym bez przerwy oglądamy w filmach i serialach mniej lub bardziej skutecznych handlarzy narkotyków.
Chyba żaden fan Netflixa nie przegapił znakomitego serialu inspirowanego historiami prawdziwych baronów narkotykowych: Narcos. Widać w nim, jak niewiarygodne sumy ludzie są gotowi wydawać, by na jakiś czas „poprawić” swoje postrzeganie rzeczywistości.
Mimo to ogólna opinia o narkotykach zależy od konkretnej osoby, która je zażywa. Na bogatego biznesmena zażywającego kokainę patrzymy z niechętnym szacunkiem, ale na bezdomnego, który bierze tę samą substancję, tylko w gorszej jakości, patrzymy z pogardą. Dlaczego tak jest? Najwyraźniej chodzi o zniekształconą interpretację narkotyków przez media, prawo i w ogóle przez ludzi. Wiele osób do dziś nie wie dokładnie, co właściwie oznacza słowo „narkotyk”. Państwo i media robią wszystko, by narkotyki były postrzegane jako coś absolutnie negatywnego i skrajnie szkodliwego dla ludzkiego organizmu.
Narkotyk (w szerokim znaczeniu: substancja psychoaktywna) to każda naturalna lub syntetyczna substancja, która swoim działaniem wywołuje w organizmie zmianę w przebiegu metabolizmu.
Z tego opisu wynika, że za narkotyk można uznać niemal wszystko, co po spożyciu wywołuje w naszym ciele określoną zmianę. Wszyscy bez wyjątku codziennie przyjmujemy więc ogromne ilości takich substancji, nie zastanawiając się nad tym zbytnio. I nie chodzi tylko o leki, mogą to być na przykład także suplementy diety. Narkotykiem może stać się dla nas wszystko, od czego się uzależnimy i co wpływa na nasz organizm. Znaczna część populacji uzależnia się również od ruchu i biegania, co w pewnych granicach postrzegamy raczej pozytywnie.
Spis treści
Czym legalne narkotyki różnią się od nielegalnych?
Legalne narkotyki są na ogół ogólnodostępne, stosunkowo łatwo je zdobyć, a ich zażywanie jest zazwyczaj tolerowane przez otoczenie. Legalizacja tych substancji nie oznacza jednak, że nie mogą one wywołać nieodwracalnych powikłań zdrowotnych, w tym uzależnień, ale społeczeństwo przyjmuje to ryzyko do wiadomości i w pewien sposób je akceptuje.
Do legalnych narkotyków zaliczamy na przykład:
- Alkohol
- Nikotyna
- Niektóre leki (np. benzodiazepiny)
- Kofeina
- Rozpuszczalniki organiczne
Spora część naukowców krytykuje państwa i społeczeństwo za tolerowanie alkoholu, który według wielu badań szkodzi ludzkiemu organizmowi znacznie bardziej niż marihuana. Dla budżetu państwa dochody z alkoholu są jednak ogromną pozycją, a poza tym wszyscy znamy historię i skutki prohibicji w USA.
Nielegalne narkotyki są natomiast określone w ustawie, a za ich produkcję i dystrybucję grozi w najlepszym razie kara grzywny. W najgorszym kara pozbawienia wolności.
Na przykład rynek kawy w Czechach wciąż rośnie. W zeszłym roku wartość spożycia kawy przekroczyła 31 mld CZK (około 5,6 mld PLN). Uzależnienie od kawy rozwija się bardzo długo i należy do najmniej szkodliwych dla ludzkiego zdrowia.
Do nielegalnych narkotyków zaliczamy na przykład:
- Kokaina
- Heroina
- Ecstasy
- Metamfetamina (pervitin)
- Przetwory konopi
Wszystkie wymienione wyżej narkotyki mogą wywołać umiarkowane lub ciężkie uzależnienie i słusznie traktuje się je z pewną dozą nieufności. Mimo to niektóre substancje, choć figurują na liście narkotyków, w pewnych aspektach mogą być korzystne. Potrafią na przykład poprawić koncentrację i zwiększyć wydajność.
Które legalne naturalne „narkotyki” pomogą ci w drodze na szczyt?
Nie wszystkie narkotyki są złe, tyle tytułem wymownego wstępu do kolejnego akapitu. Jeśli w poprawie koncentracji nie pomaga ci medytacja, czas sięgnąć po naturalny środek pobudzający. Nie zajmujmy się teraz tzw. naturalnymi halucynogenami, do których należą na przykład łysiczki, gałka muszkatołowa czy bieluń.
Skupmy się raczej na substancjach określanych jako legalne naturalne narkotyki, które w rzeczywistości wcale narkotykami nie są. Oczywiście mogą to być również leki, ale takie, które nie uzależniają (albo tego jak dotąd nie stwierdzono) i w żaden sposób nie szkodzą twojemu zdrowiu. W czasopismach specjalistycznych substancje te nazywa się czasem potocznie „inteligentnymi narkotykami”.
Inteligentne narkotyki, czyli nootropiki, służą do poprawy funkcji umysłowych u całkowicie zdrowych osób. Są powszechnie dostępne w aptekach lub sklepach z suplementami diety. Potrafią stymulować psychikę i działają jak łącznik impulsów nerwowych.
Inteligentne narkotyki pobudzą pracę mózgu
Inteligentne narkotyki pomagają przede wszystkim zwiększyć wydajność i poprawić koncentrację. Do tzw. inteligentnych narkotyków zaliczamy następujące substancje:
- Kofeina
- DMAE
- Guarana
- Różeniec górski (Rhodiola rosea)
- Piracetam
- Enerbol
- Lecytyna
Teraz przyjrzymy się każdej z nich dokładniej.
Kofeina
Jedna z najbardziej rozpowszechnionych substancji, która potrafi pobudzić organizm i wzmocnić koncentrację. Kofeina należy do grupy alkaloidów, a w czystej postaci jest białym proszkiem przypominającym cukier. Dobrymi źródłami tego naturalnego „narkotyku” są krzew herbaciany, ziarna kawy lub kakao, napoje typu cola oraz ostrokrzew paragwajski.
Kofeina w kawie czy herbacie potrafi na krótko odpędzić zmęczenie, ale nie usuwa jego przyczyny.
Dobrze, że ludzie wciąż wolą spożywać kofeinę w kawie lub herbacie niż w napojach energetycznych i napojach typu cola, które mają znacznie więcej negatywnych skutków dla organizmu. Poza tym kofeina to jeden z legalnych narkotyków, który najłatwiej zdobyć, po prostu kupując kawę lub herbatę.
To właśnie ekspresy do kawy są często centralnym punktem nowoczesnych biur typu open space i nowoczesnych firm. Celem przedsiębiorców i pracodawców jest zwiększenie wydajności pracowników, a także uprzyjemnienie im pracy. Obecnie także osoby pracujące z domu przyznają, że bez 2–3 filiżanek kawy praktycznie nie wyobrażają sobie dnia pracy.
DMAE (dimetyloaminoetanol)
Ten związek organiczny w czystej postaci jest jasnożółtą cieczą. W niewielkich ilościach występuje naturalnie w naszym mózgu, najczęściej pozyskuje się go z mięsa ryb morskich. Według badań ten legalny naturalny „narkotyk” potrafi poprawić pamięć, koncentrację i zdolność zapamiętywania. Poza tym dzięki niemu szybciej przypominamy sobie wyuczone rzeczy. Jeśli chcesz przyjmować DMAE razem z 11 innymi naturalnymi stymulantami, koniecznie wypróbuj Mindflow, który wspiera koncentrację i radość z pracy.
Interesuje cię, jakimi innymi metodami poprawić pamięć? Przeczytaj nasz artykuł 7 wskazówek: jak poprawić pamięć, inteligencję i IQ.
DMAE zaleca się przyjmować przy zwiększonym obciążeniu fizycznym lub psychicznym, ponieważ stymuluje układ odpornościowy.
Najczęściej ten inteligentny narkotyk przyjmuje się w postaci leków, czyli tabletek doustnych. Można go też kupić jako czysty roztok, który da się dodawać do napojów. Choć obecnie jest to substancja dostępna bez recepty i przede wszystkim legalna, przed rozpoczęciem jej przyjmowania skonsultuj się z lekarzem prowadzącym.
Piracetam
Do kolejnych naturalnych środków poprawiających koncentrację należy Piracetam. To lek dostępny bez recepty w postaci tabletek, który zmniejsza lepkość krwi. Dzięki temu krew płynie żyłami, a przede wszystkim przez mózg, szybciej i dłużej, co skutkuje pobudzonym postrzeganiem, mniejszym zmęczeniem i lepszą wydajnością. Jednorazowa dawka 1 600 mg działa przez trzy godziny.
Również ten cudowny środek ma skutki uboczne, choć nie są one wcale straszne. Przeważnie chodzi o zwiększony apetyt, wzmożone libido i lekki niepokój.
Enerbol
Działaniem bardzo przypomina Piracetam, ale czysto teoretycznie ma inny skład chemiczny. Zmienia przemianę materii w mózgu, poprawia pamięć i zdolności intelektualne, chroni przed wypaleniem zawodowym. Lek Enerbol można kupić bez recepty w aptece pod nazwą Pirytynol.
Enerbol, czyli Pirytynol, korzystnie działa na szare komórki mózgowe, które pobudza do większej wydajności.
Według doświadczeń użytkowników trzeba jednak przyjmować ten lek długo (mniej więcej dwa tygodnie), zanim pojawią się efekty.
Guarana
Południowoamerykańska roślina, która wytwarza nasiona, następnie suszone i mielone na drobny proszek. W Brazylii guarana uchodzi za lek na wszystko, u nas jest coraz popularniejsza dzięki niemal całkowitemu brakowi jakichkolwiek skutków ubocznych.
Dostarcza ogromnych ilości energii i potrafi oczyszczać organizm z toksyn. Wspomaga przewodzenie impulsów nerwowych, dzięki czemu zmniejsza zmęczenie i poprawia koncentrację.
Guarana zawiera niesamowitą ilość witamin, minerałów i innych korzystnych substancji. Do najważniejszych należą:
- Witamina C
- Witaminy B1 i B2
- Witamina PP
- Teobromina
- Teofilina
- Kofeina (3–6 %)
Jak widać, guarana zawiera kofeinę, a dzięki innym dodatkowym substancjom pobudza jeszcze lepiej niż kawa czy herbata. Co więcej, uwalnia kofeinę stopniowo, dzięki czemu jeszcze skuteczniej opóźnia zmęczenie i długofalowo wspiera lepszą wydajność. Kawa jest uważana za napój wspierający lepszą pracę mózgu i ogólną wydajność organizmu, i rzeczywiście tak działa.
Jeśli chcesz być lepszy w pracy albo chcesz uczyć się efektywniej, koniecznie wypij kubek kawy. Kofeina z kawy uwalnia się 20–30 minut po spożyciu.
Jakie inne legalne naturalne środki potrafią poprawić koncentrację?
W przyrodzie występuje mnóstwo naturalnych składników. Wiele z nich działa jak naturalne środki pobudzające, które ożywiają połączenia nerwowe w mózgu, dzięki czemu wyraźnie poprawiają koncentrację. Oprócz wspomnianych wyżej naturalnych używek trzeba wymienić także lecytynę, która wspiera wytwarzanie acetylocholiny. Ten neuroprzekaźnik w udowodniony sposób poprawia pamięć i zdolność uczenia się nowych rzeczy. Ponadto potrafi obniżać poziom cholesterolu we krwi.
Stosunkowo nowym naturalnym suplementem diety jest Rhodiola rosea (różeniec górski), roślina pochodząca z Syberii. Należy do grupy tak zwanych adaptogenów. Czym właściwie jest adaptogen?
Adaptogen to produkt roślinny, który zwiększa odporność organizmu na sytuacje stresowe, takie jak uraz, lęk czy zmęczenie fizyczne, i poprawia zdolność radzenia sobie ze zmienionymi warunkami.
Różeniec najczęściej przyjmuje się w postaci herbaty. To dość niedoceniany przeciwutleniacz, co jest nieco zaskakujące, ponieważ korzystnie wpływa na pracę serca i naczyń krwionośnych. Co nie mniej ważne, reguluje poziom cukru we krwi.
Choć wspomniane wyżej naturalne używki nie uzależniają w dosłownym znaczeniu tego słowa, przy ich stosowaniu trzeba zachować szczególną ostrożność. Nawet jeśli nie powodują uzależnienia fizycznego, według lekarzy mogą wywołać znacznie groźniejsze uzależnienie psychiczne, czyli przywiązanie do upragnionego stanu bez zmęczenia, a przede wszystkim bez skutków ubocznych.
Zawsze dobrze się zastanów, po jaką legalną używkę sięgniesz, w jakiej ilości będziesz ją przyjmować i co chcesz nią sobie zrekompensować.
Kwoty w złotych są orientacyjne, przeliczone po kursie Czeskiego Banku Narodowego 5,534 CZK za PLN z dnia 5 listopada 2026.
