I znowu to samo. Próbujesz wymyślić, co ugotować na obiad, ale nic nie przychodzi ci do głowy. Wraz ze zbliżającym się południem rośnie zdenerwowanie i burczenie w brzuchu, a ty na próżno przeglądasz swoją starą książkę kucharską. Brzmi znajomo? A może wręcz przeciwnie, masz wszystko zaplanowane na kilka dni do przodu i dokładnie wiesz, co i kiedy zjesz na obiad?
Przestań się zamartwiać i zainspiruj się naszymi propozycjami wspaniałych i smacznych dań nie tylko na niedzielny obiad, po których talerze zostaną puste! Nie bój się raz na jakiś czas pominąć klasycznego obiadu i spróbować tylko odrobiny jakiejś superżywności. Twój organizm na tym skorzysta.
Krótka odpowiedź. Jeśli nie wiesz, co ugotować na obiad, wybieraj w zależności od czasu i tego, co masz w domu. Na szybki obiad w 20 minut sprawdzi się makaron, kurczak w paskach z ryżem albo jajka w sosie pomidorowym. Gdy masz czas, ugotuj czeską klasykę, np. faszerowaną paprykę lub soczewicę na kwaśno, a gdy oszczędzasz, sięgnij po rośliny strączkowe, kaszę pęczak i ziemniaki. Poniżej znajdziesz 44 konkretne propozycje podzielone według kuchni i według sytuacji.
Wskazówka: Jeśli jesteś właśnie na diecie, zajrzyj do naszego wyboru 15 najlepszych dań dietetycznych.
Spis treści
Co ugotować na obiad?
Przepisy w tym artykule zostały przejrzyście podzielone na kilka grup według tego, z jakiej części świata pochodzi dane danie, albo według tego, czy jest to danie główne, zupa czy deser. Na końcu znajdziesz też propozycje szybkich, tanich i bezmięsnych obiadów oraz poradnik, jak zaplanować gotowanie na cały tydzień. Wystarczy wybrać! Jeśli nie chcesz długo wybierać i czytać, możesz przejść do naszych szybkich propozycji:
Szybkie przepisy na zapiekane tosty
Smaczne przepisy na pikantne dania
Azjatycka klasyka Kung Pao i jej wariacje
5 propozycji przepisów z kurczakiem
Najlepsze zdrowe i tanie przepisy z soczewicy
Jajka
Przepisy na smoothie
3 propozycje domowych tacos
Wskazówka: Jeśli próbujesz schudnąć, warto ograniczyć ilość jedzenia i węglowodanów w diecie. Możesz spróbować np. diety keto albo zamiast pełnowartościowego obiadu zjeść np. tylko orzechy z burakiem i dobrej jakości serem. Zdziwisz się, ile zaoszczędzisz czasu i pieniędzy, a do tego będziesz się świetnie czuć.
Czasem nie tylko nie wiesz, co ugotować, ale w dodatku w ogóle nie chce ci się gotować i po prostu chcesz mieć wszystko szybko gotowe, a najlepiej, żeby było przy tym zdrowe. Na końcu artykułu mamy dla ciebie dodatkowe wskazówki. Przyjrzyjmy się przepisom według sekcji, a zaczniemy od kuchni czeskiej.
Kuchnia czeska i słowacka
Z pewnością nie zaskoczy cię fakt, że w Czechach najpopularniejsza jest kuchnia czeska. Kotlety, knedle i mnóstwo gęstych, śmietanowych sosów, które przygotowywały już czeskie babcie, to po prostu hit.
Bardzo blisko kuchni czeskiej jest też kuchnia słowacka, dlatego włączyliśmy ją do tej grupy. Wybierz któryś z przepisów z naszej czechosłowackiej listy i powspominaj swoje dzieciństwo.
1. Sos koperkowy z jajkiem i knedlem
Jeśli uwielbiasz klasyczne czeskie sosy śmietanowe, sos koperkowy (koprovka) jest dla ciebie. Wiele osób źle kojarzy smak koperku ze szkolną stołówką, dlatego dobrowolnie unika tego sosu także w dorosłości. Uwierz jednak, że jeśli włożysz w danie serce i dobre składniki, efekt będzie znakomity.
To danie nadaje się także dla wegetarian, ponieważ do sosu zwykle podaje się jajka zamiast mięsa oraz knedel. Bardziej dietetyczna wersja to zastąpienie knedla ziemniakami.
Wskazówka: Spróbuj użyć „szczęśliwych” jajek od kur z wolnego wybiegu lub z chowu ekologicznego. W supermarkecie znajdziesz je z oznaczeniem 1 lub 0. Zdecydowanie unikaj jednak jajek z chowu klatkowego z oznaczeniem 3.
2. Faszerowana papryka z sosem pomidorowym
Sos pomidorowy (rajská omáčka) to kolejny z czeskich klasycznych sosów. Jako dodatek najczęściej podaje się knedel bułczany, puree ziemniaczane lub ryż. Możesz go połączyć z wolno gotowaną wołowiną, która jest tak delikatna, że dosłownie rozpada się na talerzu.
My jednak polecamy strąki papryki faszerowane mięsem mielonym. Jeśli masz szklarnię pełną papryki, zerwij kilka z nich i możesz zacząć gotować świetne sezonowe danie.
3. Knedle ziemniaczane nadziewane wędzonym mięsem
Czesi po prostu kochają knedle! Ziemniaczane nie są co prawda tak częste i popularne jak drożdżowe, ale nie zmienia to faktu, że smakują wspaniale. Możesz je podać po prostu jako dodatek, np. do pieczonej gęsi na św. Marcina, albo nadziać wędzonym mięsem i posypać zrumienioną smażoną cebulką.
Wskazówka: Wiesz, jak zrobić domowe ciasto ziemniaczane?
4. Halušky z bryndzą
Ta słowacka klasyka nie jest co prawda zbyt dietetyczna, ale raz na jakiś czas trzeba sobie sprawić przyjemność. Najlepsze są halušky z ubitą bryndzą i chrupiąco wysmażonym boczkiem, który pięknie ożywia każdy kęs.
Niektórzy dodają do halušek także kiszoną kapustę, która nadaje daniu nieco kwaskowatości. Na Słowacji halušky z kapustą nazywa się strapačky.
5. Soczewica na kwaśno z kiełbasą
Jeśli nie masz dużo czasu i nie chcesz długo stać w kuchni, wybierz soczewicę na kwaśno. Rośliny strączkowe zawierają poza tym dużo błonnika, którego organizm tak bardzo potrzebuje.
Do soczewicy świetnie pasuje jajko sadzone lub gotowane, ale najlepsza jest z podsmażoną, soczystą kiełbasą i kwaśnym ogórkiem konserwowym.
Wskazówka: Znasz już czerwoną soczewicę? Przeczytaj te cztery zdrowe przepisy na najlepsze dania z niej.
6. Lokše z bryndzą
Kolejny ze słowackich specjałów, który zachwyci cię swoją prostotą. To placki ziemniaczane smarowane kwaśną śmietaną i bryndzą, posypane smażonym boczkiem i posiekaną cebulą.
Zaletą jest to, że każdy może doprawić to danie dokładnie tak, jak lubi. Rozłóż wszystkie składniki na stole i pozwól każdemu nałożyć sobie według własnego gustu.
7. Pstrąg na maśle i ziołach
Do kuchni czeskiej nieodłącznie należą także ryby. Choć Czechy nie mają dostępu do morza, tamtejsze rzeki i stawy są pełne wyśmienitych ryb słodkowodnych, takich jak karpie, sandacze, sumy, szczupaki i pstrągi.
Właśnie pstrąg na maśle z ziołami jest jak stworzony na letni weekendowy obiad. Możesz go piec, smażyć, a latem także grillować. Skrop go odrobiną cytryny i podawaj z ziemniakami lub z letnią sałatką.
8. Kotlet i sałatka ziemniaczana
W Czechach chyba nie ma popularniejszego dania niż smażony kotlet w panierce z sałatką ziemniaczaną. Kotlet możesz zrobić z kurczaka, wieprzowiny albo np. indyka, a na prawdziwą czeską sałatkę ziemniaczaną każda rodzina ma swój własny, wyjątkowy przepis.
Możesz też poeksperymentować z panierką. Może spróbujesz zamienić bułkę tartą na płatki kukurydziane? Albo użyć bułki tartej panko?
Również sałatka oczywiście nie musi ociekać niezdrowym majonezem. Istnieje mnóstwo przepisów, które są dietetyczne, a mimo to sałatka będzie ci smakować. Raz na jakiś czas warto jednak porządnie zgrzeszyć. Kotlet z sałatką ziemniaczaną to jedna z ulubionych propozycji na nieco bardziej odświętny obiad.
Kuchnia włoska
La cucina italiana, czyli kuchnia włoska, to jedna z najpopularniejszych kuchni na całym świecie. Kto nie kochałby chrupiącej pizzy z grubą warstwą sera, kremowego gelato czy makaronu na milion różnych sposobów?
Piękno kuchni włoskiej polega na tym, że jest smaczna, szybka i prosta. Wykorzystuje zwykle wyłącznie lokalne produkty i składniki, których smak potrafi wydobyć. Nic dziwnego, że rozprzestrzeniła się po całym świecie.
W tej części przedstawimy ci kilka typowych włoskich dań, które z łatwością przygotujesz także w domu.
9. Spaghetti carbonara
Słynne spaghetti carbonara, kremowe na powierzchni i znakomite w smaku, to świetny przykład tego, jak z zaledwie kilku składników można wyczarować coś wyjątkowego. Uzupełnia je podsmażony boczek i duża garść świeżo startego parmezanu.
Spaghetti trzeba ugotować po włosku, czyli al dente (w tłumaczeniu „na ząb”). Oznacza to, że makaron nie jest twardy, ale też nie całkiem miękki. Spaghetti warto zawsze mieć w domu, przydaje się, gdy nie wiesz, co ugotować.
Ciekawostka: Czy wiesz, że jedyny ser, który może nosić chronioną nazwę parmezan (Parmigiano-Reggiano), pochodzi z północnych Włoch? Konkretnie z Parmy, Reggio Emilii, Modeny, Mantui i Bolonii.
10. Lasagne z ragù
Uwielbiasz, tak jak rysunkowy kot Garfield, lasagne z mięsnym ragù? W takim razie czytaj uważnie. Ten przysmak także możesz przygotować w domu. Licz się jednak z tym, że przygotowanie zajmie ci sporo czasu, zwłaszcza jeśli makaron zrobisz samodzielnie. Uwierz jednak, że efekt jest tego wart.
Tradycyjna lasagne składa się z trzech części: makaronu, ragù z mięsa mielonego i beszamelu. Istnieje jednak wiele innych rodzajów lasagne. Wegetarianie chętnie zjedzą lasagne ze szpinakiem, a miłośnicy słodkości ucieszą się z lasagne na słodko.
Wskazówka: Lasagne najlepiej smakuje dopiero następnego dnia, gdy trochę się przegryzie.
11. Włoskie risotto
Szafranowe, z parmezanem, z mątwą lub z krewetkami. Przepisów na włoskie risotto jest wiele. Wszystkie łączy maślana delikatność i płynna konsystencja potrawy.
Do risotta używa się określonych odmian ryżu. Możesz wybierać spośród Arborio, Nano, Carnaroli lub Vialone. Rozpoznasz go po tym, że na końcach jest okrągły. Ryż gotuj tak samo jak makaron, al dente.
Pamiętaj, że risotto potrzebuje czasu, mnóstwa czasu, podczas którego musisz je cierpliwie mieszać, aż wszystko się połączy i powstanie ta wspaniale kremowa konsystencja, która otula każde ziarenko ryżu.
12. Makaron al salmone
Jeśli należysz do miłośników łososia, kolejne wiersze są właśnie dla ciebie. Włosi często dodają tę wyśmienitą rybę do makaronu, w którym smak ryby łączy się ze śmietanowym sosem.
Do tego dania świetnie pasują na przykład posiekane pistacje. Możesz też zamiast świeżej ryby wypróbować łososia wędzonego. We Włoszech rybę często przygotowuje się na białym winie, które nadaje jej odpowiednią kwaskowość.
Kuchnia francuska
Podobnie jak włoska, także kuchnia francuska jest bardzo różnorodna. Lekkie i dietetyczne dania przeplatają się z mięsnymi i tłustymi. Zasmakuje w niej każdy mięsożerca, ale też miłośnicy słodkości. Kto mógłby zapomnieć na przykład o znakomitym musie czekoladowym, który już na pierwszy rzut oka rozpływa się w ustach? A może popić to najsmaczniejszym francuskim winem?
Teraz przedstawimy ci 3 francuskie przepisy, po których w twoim domu talerze zostaną wylizane do czysta.
13. Galettes, czyli wytrawne naleśniki
Wytrawne naleśniki to klasyczne naleśniki, ale z wytrawnym nadzieniem, dlatego podaje się je jako danie główne. We Francji znajdziesz je na każdym rogu. W zależności od regionu różnią się rodzaje nadzienia, a gdzieniegdzie także sposób składania naleśników. W Bretanii nazywa się je na przykład galettes i zamiast rulonika dostaniesz naleśnik przypominający gniazdo.
Tradycyjnie nadziewa się je szynką, różnymi rodzajami serów, łososiem albo na przykład jajkiem. Ciekawe jest to, że jajko kładzie się na naleśnik jeszcze surowe i ścina się ono dopiero podczas dopiekania.
Puść wodze fantazji, kieruj się swoim smakiem i znajdź swoje najlepsze połączenie! Do tego ostatni naleśnik możesz przygotować klasycznie, na słodko, i w mgnieniu oka będziesz mieć gotowe danie główne i deser.
14. Quiche
We Francji wytrawne tarty, czyli quiche, są bardzo popularne. Je się je na śniadanie, na przekąskę i jako lekkie danie główne. Można je kupić niemal w każdej piekarni czy barze, a na prośbę nawet ci je podgrzeją.
Istnieje wiele rodzajów tych wytrawnych tart, tradycyjna nazywa się quiche lorraine i zawiera śmietanę oraz szynkę. Możesz jednak spróbować też na przykład quiche z dynią albo z serem. Wszystkie łączy delikatniutkie, lekko chrupiące ciasto i gęste, wyborne nadzienie, którego nigdy nie będziesz mieć dość.
Cordon bleu
Popularny francuski kotlet, znany jako cordon bleu, od wielu lat można znaleźć w restauracjach na całym świecie, gdzie przygotowuje się go w wielu różnych wariantach.
Tradycyjnie jest to kotlet cielęcy, w który wkłada się szynkę wieprzową i ser z niebieską pleśnią albo sery takie jak raclette czy na przykład ementaler. Cały kotlet panieruje się w mące, jajku i bułce tartej, a następnie smaży. Po przekrojeniu z mięsa wypływa gorący ser.
W tańszych restauracjach czy stołówkach szkolnych cielęcinę często zastępuje się mięsem z kurczaka, a zamiast klasycznego sera używa się na przykład sera topionego, a w Czechach także edamskiego. Jeśli jednak chcesz przeżyć prawdziwą kulinarną przygodę, polecamy trzymać się tradycyjnego przepisu.
Kuchnia bałkańska
Prawdopodobnie dla większości Czechów kuchnia bałkańska to wielka niewiadoma. Chyba jedynym popularnym bałkańskim daniem w Czechach, którego niemal każdy kiedyś spróbował, jest grecki gyros. Uwierz jednak, że kuchnia bałkańska ma do zaoferowania znacznie więcej!
Dla kuchni bałkańskiej typowe są papryka, bakłażany i oliwa z oliwek, które w tym regionie uprawia się od stuleci. Do tego różne rodzaje serów, a przede wszystkim mięso i ryby, ewentualnie owoce morza. Mieszkańcy Bałkanów to mistrzowie mięsa, dlatego najwięcej znajdziesz tu dań mięsnych. Przyjrzyjmy się niektórym przepisom.
15. Souvlaki
Malutkie kawałki grillowanego mięsa nadziane na patyczek, to właśnie souvlaki. Ten grecki przysmak zachwyci cię prostotą i świetnym smakiem. W zależności od nastroju możesz łączyć różne rodzaje mięsa. Jeśli wolisz lżejsze danie, sięgnij po kurczaka. Tradycyjnie jednak souvlaki przygotowuje się z jagnięciny lub wieprzowiny. Szaszłyk możesz nieco urozmaicić, dodając pokrojone w kawałki warzywa.
Do mięsa najczęściej podaje się miejscowy chleb zwany pitą. Częstym dodatkiem są też frytki albo pieczone ziemniaki i warzywa. Możesz też zainspirować się różnymi bałkańskimi sosami. Spróbuj na przykład przygotować domowe tzatziki.
16. Ćevapčići
Jedno z najbardziej tradycyjnych dań, które bez problemu dostaniesz na całych Bałkanach, nazywa się ćevap albo ćevapčići. W Czechach niewielu jest stołowników, którym to danie nie kojarzyłoby się ze stołówką szkolną. Spróbuj jednak zapomnieć o złych wspomnieniach i jeszcze raz skosztować tego świetnego dania, przygotowanego tak, jak tradycyjnie powinno się je robić.
Na Bałkanach do ćevapčići dodaje się bowiem wyłącznie dobre jakościowo mięso mielone, najczęściej jagnięce. Mięso doprawia się czubricą, czyli specjalną bałkańską przyprawą.
W Czechach do tego dania podaje się musztardę, ale tym razem spróbuj trochę poeksperymentować i kup albo przygotuj własny ajwar. To tradycyjna bałkańska pasta warzywna, którą przygotowuje się z papryki, bakłażanów i czosnku. Razem z mięsem świetnie się uzupełniają.
17. Pljeskavica
Pljeskavica to placek z mielonej wołowiny, wieprzowiny lub baraniny, doprawiony solą i różnymi przyprawami, który następnie się grilluje. To pierwotnie serbskie danie możesz dziś zjeść także w wielu innych krajach bałkańskich.
Pljeskavicę je się najczęściej w picie albo w bułce do burgera jako street food. Jeśli więc kochasz burgery, ale amerykańskiej klasyki masz już dość, wypróbuj ten bałkański wariant.
18. Musaka
Jeśli wolisz lekkie dania warzywne, koniecznie wypróbuj tradycyjną grecką musakę. To połączenie ziemniaków, bakłażana, papryki, pomidorów, ewentualnie cukinii, które zapieka się w naczyniu żaroodpornym. Jeśli lubisz ser, możesz zetrzeć go na wierzch według własnego gustu. Świetnie sprawdzi się na przykład feta.
Jeśli chcesz, możesz dodać do dania także mięso mielone, które pięknie je ożywi. Tradycyjnie używa się jagnięciny, ale możesz użyć też wieprzowiny.
Kuchnia meksykańska
Jeśli zapragniesz odrobiny egzotyki, a przy tym jesteś miłośnikiem wszystkiego, co ostre, kuchnia meksykańska na pewno cię zachwyci. Dlatego wybraliśmy dla ciebie jedną propozycję na nietypowy niedzielny obiad.
19. Chili con carne
Letnie upały co prawda nie sprzyjają pikantnym daniom, ale wraz ze zbliżającą się jesienią na pewno docenisz tę meksykańską specjalność. Podstawą dania jest mielona wołowina lub jagnięcina, papryczki chili, ewentualnie pomidory, fasola albo cebula.
Do dania zwykle podaje się kromkę chleba lub inne pieczywo. Świetnie pasuje do niego także ryż. Danie można przygotować również w wersji wegańskiej, dodając zamiast mięsa ciecierzycę i kukurydzę.
Kuchnia hiszpańska
Kuchnia hiszpańska to wzorcowa kuchnia śródziemnomorska. Oprócz ryb i owoców morza je się tu także różne rodzaje roślin strączkowych, pomidory, paprykę, ziemniaki czy oliwki, które uprawia się tu na dużą skalę.
20. Paella
Szczególnie w nadmorskich miejscowościach wzdłuż całego wybrzeża Hiszpanii paella jest bardzo popularnym daniem. To w zasadzie tłustsze risotto. Podstawą dania jest bowiem ryż, który łączy się z różnymi rodzajami warzyw, ryb, mięsa i owoców morza. Często łączy się więc wszystko, co rybak danego dnia akurat złowił.
Ogólnie rozróżnia się paellę valenciana, która zawiera jakiś rodzaj mięsa, oraz marisco, której podstawą są ryby lub owoce morza. W restauracjach paellę zwykle podaje się na dużych, gorących patelniach.
21. Tortilla española
Jeśli w Hiszpanii wybierzesz się wieczorem do miasta na tak zwane tapas (ewentualnie pinchos), na pewno będziesz mieć do wyboru także bardzo popularny omlet ziemniaczany (po hiszpańsku tortilla de patatas lub tortilla española).
To omlet z jajek, do którego dodaje się także ziemniaki, ewentualnie warzywa i zioła według twojego wyboru. Przygotowanie nie zajmie ci nawet pół godziny, a danie sprawdzi się jako lekki obiad.
Co ugotować, gdy nie chce ci się gotować? Sałatkę!
W upalne letnie dni sałatka na obiad to chyba najlepsza opcja. Jest zimna, lekka i nie poczujesz się po niej tak przejedzony jak na przykład po kotlecie. Przyjrzyjmy się teraz kilku sałatkom. Więcej sałatek znajdziesz w artykule poświęconym specjalnie letnim sałatkom.
22. Sałatka Cezar
Sałatka Cezar to klasyk, którym nigdy nic nie zepsujesz. Świetne połączenie smaków zadowoli niemal wszystkich biesiadników, a w kuchni spędzisz zaledwie 30 minut.
Składa się z sałaty rzymskiej, grillowanej piersi z kurczaka, grzanek i startego parmezanu. Sałatkę polewa się następnie sosem z oliwy z oliwek, czosnku, pieprzu, soku z cytryny, ewentualnie sosu Worcestershire.
23. Sałatka Caprese
Jak można było przeczytać w rozdziale o kuchni włoskiej, Włosi lubią pracować z niewielką liczbą składników, które jednak zawsze są wysokiej jakości. Tak samo jest w przypadku popularnej sałatki Caprese.
Składa się wyłącznie z pomidorów, dobrej mozzarelli i bazylii. Ser i pomidory kroi się w plastry i układa obok siebie. Następnie całość skrapia się oliwą z oliwek i posypuje świeżą bazylią.
Wskazówka: Jeśli chcesz jeszcze bardziej podkręcić smak sałatki, wypróbuj zamiast zwykłej mozzarelli tę z mleka bawolego. Na pewno poczujesz różnicę.
24. Grillowany camembert z sałatą
Kiedy jesteś bardziej głodny, ale nie masz ochoty na nic sytego i ciężkiego, postaw na pewniaka i zjedz sałatkę z grillowanym camembertem.
Z sałatką możesz eksperymentować, jak tylko chcesz. Najlepiej jednak zerwać świeże warzywa z ogródka i pokroić je na talerz. Jeśli chcesz jeszcze bardziej podkręcić smak sera, zamarynuj go dzień wcześniej w mieszance przypraw i oliwy z oliwek.
25. Sałatka z buraków z kozim serem
Jeśli masz ochotę trochę poeksperymentować, spróbuj sałatki z czerwonych buraków i koziego sera. Jej przygotowanie znów nie zajmie ci więcej niż pół godziny, a efekt na pewno jest tego wart.
Głównymi składnikami, jak wskazuje nazwa, są gotowane czerwone buraki i świeży miękki kozi ser. Sałatkę skrop odrobiną oliwy z oliwek i octu balsamicznego. Na koniec możesz ją posypać na przykład orzeszkami piniowymi lub orzechami włoskimi.
Zupy na drugie śniadanie
Kiedy nie masz pomysłu, co ugotować na obiad, i nie masz ochoty na nic dużego, spróbuj przygotować po prostu dużą miskę gęstej zupy. Razem z pieczywem taka zupa może zastąpić cały obiad. Nie wierzysz? Wypróbuj!
26. Zupa dyniowa
Ponieważ zbliża się jesień, a z nią sezon na dynie, dobrze mieć pod ręką sprawdzone przepisy, które już niedługo się przydadzą. Jednym z nich jest pożywna, gęsta zupa dyniowa.
Najczęściej przygotowuje się ją z dyni piżmowej, ale możesz użyć też dyni hokkaido. Przy podawaniu dodaje się do zupy łyżeczkę kwaśnej śmietany, a na wierzch sypie lekko uprażone pestki dyni. Zupa dyniowa to świetne jesienne danie, które można jeszcze ciekawie doprawić. Miłośnicy ostrych smaków mogą sięgnąć na przykład po chili, pieprz i czosnek.
Wskazówka: Przeczytaj, jakie są najlepsze przepisy z dyni hokkaido.
27. Zupa groszkowa
Wybierz się do ogródka, w którym właśnie dojrzewa zielony groszek, bo powstaje z niego wyśmienita, zdrowa i gęsta letnia zupa. Tradycyjnie przygotowuje się ją ze śmietaną, dzięki której zupa jest pięknie kremowa. Do zupy możesz dodać też kawałki podsmażonego boczku lub kiełbasy, ewentualnie zrumienione grzanki. Świetnie sprawdza się też łyżeczka kwaśnej śmietany dodana do zupy.
28. Żurek
Jeśli wciąż zastanawiasz się, co ugotować, i chcesz czegoś mniej oklepanego, spróbuj tradycyjnej polskiej zupy, żurku. Smakuje trochę jak czeska zupa kapuściana (zelňačka), a trochę jak sos hodolański (hodolanská omáčka).
Głównymi składnikami są ziemniaki, kiełbasa, wędzone mięso, kwaśna śmietana i suszone grzyby. Także w Polsce przygotowuje się go w kilku wariantach, dlatego w internecie na pewno znajdziesz wiele różnych przepisów. Tradycyjnie podaje się go z chlebem lub innym pieczywem.
29. Francuska zupa cebulowa
Chyba najbardziej znaną francuską zupą jest zupa cebulowa. Kiedy zastanawiasz się, co ugotować na obiad, a nie chce ci się iść na zakupy, ta zupa wręcz sama się nasuwa. Ugotujesz ją bowiem ze składników, które zwykle masz w lodówce.
Podstawą jest cebula i mocny rosół drobiowy. Prawdziwa zupa cebulowa nie obejdzie się też bez solidnej porcji sera. W internecie znajdziesz kilka różnych przepisów na tę zupę, do niektórych dodaje się na przykład grzyby lub śmietanę. Tradycyjnie do zupy podaje się zapiekaną bagietkę.
30. Barszcz
Czy wiesz, że barszcz ma swoje korzenie na Ukrainie? Dziś znajdziesz go niemal w każdej restauracji nie tylko na Ukrainie, ale też w Rosji czy w Polsce. W każdym kraju tę wyśmienitą zupę gotuje się według nieco innego przepisu, my jednak polecamy ten oryginalny, ukraiński.
Podstawą zupy są oczywiście buraki i wywar z wołowiny, ewentualnie wieprzowiny, oraz mnóstwo innych pokrojonych warzyw. Dzięki burakom barszcz ma tradycyjny czerwony kolor. Przy podawaniu na Ukrainie dodaje się do zupy łyżeczkę kwaśnej śmietany, która pięknie ją łagodzi.
Bonus, stek
Stek to wyjątkowo szybkie i dość proste danie. Polecamy łączyć stek z pieczonym ziemniakiem lub bułką pełnoziarnistą. Jeśli chcesz, żeby posiłek był zbilansowany, dodaj jeszcze trochę warzyw, takich jak pomidor, papryka albo świetne awokado, z którego możesz przygotować też dip. Przy wyborze mięsa koniecznie eksperymentuj. Karkówka to klasyka, ale możesz spróbować także flanku albo polędwicy.
Co ugotować? Coś na słodko!
Czasem człowieka najdzie taka ochota na słodycze, że nie pozostaje nic innego, jak jej ulec. Właśnie na takie sytuacje wybraliśmy dla ciebie także trzy propozycje słodkich dań, które przeniosą cię do dzieciństwa.
31. Knedle drożdżowe z owocami
Jak wspomnieliśmy w rozdziale o kuchni czeskiej, Czesi po prostu uwielbiają knedle. Wyjątkiem nie są też te z owocami. Świetne jest to, że dzięki knedlom możesz wykorzystać owoce sezonowe. W czerwcu truskawki, w lipcu morele, w sierpniu borówki, a we wrześniu na przykład śliwki. Fantazja nie zna granic, więc łącz, jak chcesz!
Najlepsze są polane roztopionym masłem i posypane cukrem pudrem. Niektórzy nie wyobrażają sobie ich bez maku, inni posypują knedle smażoną bułką tartą.
Wskazówka: Spróbuj kiedyś zrobić knedle z owocami z ciasta ziemniaczanego. Najlepsze są ze śliwkami.
32. Placuszki
Puszyste placuszki polane masłem lub syropem klonowym i posypane orzeszkami albo świeżymi owocami ucieszą chyba każdego. W internecie istnieje niezliczona liczba przepisów na zdrowsze i mniej zdrowe wersje tego lubianego dania.
Jeśli stawiasz na zdrowy styl życia, przeczytaj nasz artykuł o zdrowych placuszkach i zainspiruj się którymś z naszych przepisów.
33. Bułeczki z kremem
Nasz ostatni przepis na pewno przeniesie cię z powrotem do lat dziecięcych. To bułeczki z sosem šodó, czyli bułeczki z kremem (buchtičky se šodó), które gotowały nasze babcie i prababcie.
Tego dania nie da się zbytnio uprościć ani w inny sposób odchudzić, zdrowych przepisów nie ma zbyt wiele. Raz na jakiś czas nie zaszkodzi jednak porządnie zgrzeszyć. Przepis na domowe bułeczki znajdziesz w filmie.
Jeśli wciąż zastanawiasz się, co ugotować na obiad, zobacz, jakie są najlepsze przepisy azjatyckie.
Co szybko ugotować na obiad
W dzień powszedni liczy się przede wszystkim czas. Szybki obiad poznasz po tym, że dodatek gotuje się równolegle z główną częścią dania i nic nie piecze się ani nie dusi dłużej niż dwadzieścia minut. Warto mieć w domu zapas makaronu, ryżu, jajek, mrożonych warzyw i pomidorów z puszki.
Trzy poniższe dania przygotujesz od włączenia kuchenki do podania na talerz w mniej więcej dwadzieścia do dwudziestu pięciu minut. Więcej inspiracji znajdziesz w artykule o daniach wegetariańskich w kilka minut.
34. Paski z kurczaka z warzywami i ryżem
Najpierw nastaw ryż, potrzebuje około piętnastu minut. W tym czasie pokrój pierś z kurczaka w paski, posól i szybko obsmaż na odrobinie oleju. Dodaj paprykę, marchewkę lub mrożoną mieszankę warzyw, skrop sosem sojowym i zostaw na kilka minut, aż dojdzie. Mięso i ryż będą gotowe mniej więcej w tym samym czasie.
Paski z kurczaka to jeden z najprostszych obiadów z kurczaka. Mięso jest gotowe w pięć minut, a warzywa możesz zmieniać w zależności od tego, co akurat masz w domu. Więcej pomysłów na dodatek znajdziesz w zestawieniu najlepszych obiadów z ryżem.
35. Makaron z brokułem, czosnkiem i serem
Wrzuć makaron do wrzącej osolonej wody, a trzy minuty przed końcem gotowania dorzuć do niego różyczki brokułu. W tym czasie na patelni lekko podsmaż na oliwie z oliwek plasterki czosnku i odrobinę chili.
Odcedzony makaron z brokułem wymieszaj z olejem czosnkowym, łyżką wody z gotowania i garścią startego sera, wystarczy edam, parmezan lub grana. Razem z podgrzaniem wody danie jest gotowe w mniej więcej dwadzieścia minut.
36. Paski wieprzowe z czosnkiem i purée ziemniaczanym
Na szybki obiad z wieprzowiny nadaje się plaster z szynki lub polędwiczki, który jest gotowy w kilka minut. Pokrój go w cienkie paski i podsmaż na rozgrzanym tłuszczu, a na koniec dodaj dużo czosnku i kminek.
Ziemniaki na purée nastaw jako pierwsze, pokrojone w mniejszą kostkę zmiękną w ciągu piętnastu minut. Po odcedzeniu rozgnieć je z ciepłym mlekiem i masłem. Do dania pasuje mizeria lub surówka z kapusty.
Co na obiad bez mięsa
Obiad bez mięsa nie musi oznaczać tylko smażonego sera. Rośliny strączkowe, jajka i nabiał dostarczą białka i nasycą równie dobrze jak mięso, a przy tym taniej. Sprawdzą się też w domu, w którym mięso je tylko część rodziny.
Spośród propozycji w artykule bez mięsa są na przykład halušky z bryndzą, tortilla española, sałatka z buraków z kozim serem czy zupa dyniowa. Więcej pomysłów znajdziesz w zestawieniu zdrowych przepisów bez mięsa.
37. Curry z ciecierzycy ze szpinakiem
Na oleju podsmaż cebulę, czosnek i łyżkę przyprawy curry. Dodaj odsączoną ciecierzycę z puszki oraz pomidory z puszki i gotuj na małym ogniu przez dziesięć minut. Na koniec wmieszaj garść świeżego lub mrożonego szpinaku i odrobinę mleka kokosowego albo śmietanki.
Podawaj z ryżem lub plackiem. Curry następnego dnia smakuje jeszcze lepiej, dlatego sprawdzi się też jako obiad na dwa dni.
38. Placki ziemniaczane z surówką z kapusty
Z startych ziemniaków odciśnij wodę, dodaj jajko, trochę mąki pszennej, czosnek, majeranek i sól. Smaż cienkie placki na złoty kolor i odsącz je na ręczniku papierowym.
To jedno z najtańszych czeskich dań w ogóle. Żeby obiad nie był zbyt ciężki, podawaj do placków świeżą surówkę z białej kapusty i marchewki z dressingiem z octu i oleju.
Co ugotować, gdy brakuje pieniędzy
Najtańsze obiady opierają się na produktach, które można trzymać w zapasie, czyli na roślinach strączkowych, kaszach, ziemniakach, jajkach i sezonowych warzywach. Mięso wystarczy dodać tylko dla smaku, na przykład kawałek wędzonki do zupy lub do sosu.
Pomaga też planowanie zakupów pod promocje i gotowanie kilku dań z jednej bazy. Konkretne porady znajdziesz w artykułach jak oszczędzać na jedzeniu i przy tym zdrowo się odżywiać i przepisy na zdrowe i tanie dania.
39. Risotto z pęczaku z grzybami
Pęczak przepłucz i gotuj jak risotto. Najpierw krótko podsmaż go z cebulą, potem stopniowo podlewaj bulionem przez około czterdzieści minut, aż zmięknie. Jeśli namoczysz go na noc, czas się skróci. Dodaj świeże lub namoczone suszone grzyby, a na koniec kawałek masła i tarty ser.
Pęczak jest kilka razy tańszy niż ryż arborio i ma znacznie więcej błonnika. Dlaczego zasługuje na miejsce w jadłospisie, wyjaśnia artykuł pęczak, zdrowe ziarno z jadłospisu naszych babć.
40. Jajka w sosie pomidorowym
To odpowiedź na pytanie, co ugotować, gdy w domu nic nie ma. Wystarczą ci jajka i puszka pomidorów, cebula i papryka to bonus. Podsmaż je na patelni, dodaj pomidory, sól, kmin rzymski i mieloną paprykę i poczekaj, aż sos zgęstnieje. Potem w zagłębienia w sosie wbij jajka i pozostaw pod przykrywką na pięć minut, aż się zetną.
Danie pochodzi z Afryki Północnej, najpewniej z Tunezji, a dziś cały świat zna je jako szakszukę. Podaje się je z pieczywem, którym wyciera się sos, więc nie potrzebujesz żadnego innego dodatku.
Co ugotować z jesiennych warzyw korzeniowych i ziemniaków
Koniec października i listopad należą do marchewki, pietruszki, selera i ziemniaków, bo te warzywa dojrzewają w tym okresie i w chłodzie wytrzymują całe tygodnie. Zapiekane warzywa korzeniowe pieką się w piekarniku bez pilnowania przy kuchence, więc z jesiennych zbiorów łatwo przygotujesz cały obiad.
Ziemniaki dodatkowo dostarczają energii za niewielkie pieniądze, a w spiżarni wytrzymują całe miesiące. Więcej o tym, dlaczego warto regularnie jeść ziemniaki, przeczytasz w artykule ziemniaki, jak wpływają na nasze zdrowie.
41. Zapiekane warzywa korzeniowe z ziemniakami i ziołami
Marchewkę, pietruszkę, seler i ziemniaki pokrój w kostkę podobnej wielkości, posól, skrop olejem i wymieszaj z tymiankiem lub rozmarynem. Rozłóż na blasze w jednej warstwie, żeby warzywa raczej się piekły, niż dusiły.
W piekarniku nagrzanym do 200 stopni są gotowe po czterdziestu minutach, w połowie pieczenia raz je przemieszaj. Pasują do mięsa, a z kawałkiem sera na wierzchu sprawdzą się też jako samodzielny obiad bez mięsa.
Co ugotować z jesiennej kapusty
Kapusta należy do produktów, które w chłodzie długo się przechowują, więc można ją trzymać w zapasie na kilka dań. Kiszoną kapustę wystarczy otworzyć i danie jest szybko gotowe, a biała kapusta głowiasta nadaje się do zupy lub do duszenia.
Obie odmiany kapusty dobrze łączą się z ziemniakami i wędzonym mięsem, więc z jednej główki ugotujesz obiad na kilka dni.
42. Kapuśniak z kiszonej kapusty z ziemniakami
Na oleju podsmaż cebulę i odrobinę mąki pszennej na jasną zasmażkę, podlej bulionem i wmieszaj kiszoną kapustę z odrobiną soku. Dodaj pokrojone w kostkę ziemniaki i wędzone mięso lub kiełbasę.
Zupę gotuje się, aż ziemniaki zmiękną, i doprawia mielonym kminkiem i liściem laurowym. Następnego dnia smakuje wyraźniej niż zaraz po ugotowaniu, więc warto ugotować większy garnek.
Co ugotować z jesiennych grzybów
Jesienią sezon grzybowy trwa w najlepsze, a nawet kupne pieczarki czy boczniaki ze sklepu nadadzą obiadowi wyrazisty smak po kilku minutach gotowania. Grzybów nie należy wcześniej moczyć w wodzie, wystarczy oczyścić je szczoteczką lub lekko opłukać i od razu osuszyć.
Więcej pomysłów na przyrządzenie grzybów znajdziesz w zestawieniu przepisów z boczniakami.
43. Sos grzybowy z ziemniakami
Pokrojone grzyby podsmaż na cebuli i odrobinie masła, podlej bulionem lub mlekiem i zagęść łyżką mąki pszennej rozmieszanej w zimnej wodzie. Dopraw solą i pieprzem, majeranek dodaj dopiero na końcu.
Sos jest gotowy w ciągu dwudziestu minut i pasuje do gotowanych ziemniaków lub knedli. Resztę następnego dnia wystarczy podgrzać, grzyby nie stracą przez to smaku.
Co ugotować z jesiennych jabłek
Jabłka dojrzewają głównie we wrześniu i październiku i należą do owoców, które można przechować na później. Według Departamentu Rolnictwa Stanów Zjednoczonych (USDA) całe jabłka w lodówce w temperaturze około 4 stopni wytrzymują od czterech do sześciu tygodni, znacznie dłużej niż na blacie w kuchni.
Do obiadu pasują jako lekkie, słodkie zakończenie, zwłaszcza gdy zostanie więcej sztuk, niż zdążysz zjeść na surowo.
44. Pieczone jabłka z płatkami owsianymi i cynamonem
Z jabłek wytnij gniazda nasienne i napełnij je mieszanką płatków owsianych, cynamonu i odrobiny miodu lub syropu klonowego. Ułóż je na blasze z odrobiną wody na dnie.
Piecze się je w temperaturze 180 stopni przez około dwadzieścia pięć minut, aż zmiękną. Podawaj na ciepło z łyżką jogurtu lub twarogu, śmiało także jako lekki obiad na dzień, w którym niewiele ci trzeba.
Co ugotować dzieciom na obiad
Dzieci zwykle doceniają dania, w których rozpoznają poszczególne składniki. Sprawdzają się makaron z prostym sosem, risotto, kotleciki z kurczaka pieczone w piekarniku, racuchy czy knedle z owocami. Warzywa łatwiej przemycić zmiksowane w zupie lub w sosie.
Pomaga, gdy dziecko może część dania samo doprawić lub złożyć, na przykład tortillę albo talerz z warzywami pokrojonymi w paski. Więcej pomysłów znajdziesz w artykule 10 pomysłów na smaczne i zdrowe dania dla dzieci.
Jak powinien wyglądać zbilansowany obiad
Prostą wskazówką jest model Zdrowy talerz, opracowany przez ekspertów z Harwardzkiej Szkoły Zdrowia Publicznego. Według niego połowę talerza powinny stanowić warzywa i owoce, ćwierć produkty pełnoziarniste, takie jak pieczywo pełnoziarniste, brązowy ryż lub makaron pełnoziarnisty, a ćwierć wartościowe białko, na przykład ryba, drób, rośliny strączkowe lub jajka. Większą część połowy z warzywami i owocami powinny stanowić warzywa, a ziemniaków się do niej nie wlicza.
Światowa Organizacja Zdrowia zaleca jeść dziennie co najmniej 400 gramów owoców i warzyw i nie przekraczać 5 gramów soli, czyli mniej więcej jednej łyżeczki. Do obiadu łatwo dodasz jedną porcję warzyw. Wystarczy do dowolnego dania z tego artykułu dołożyć sałatkę lub porcję duszonych warzyw.
Jak zaplanować, co gotować przez cały tydzień
Najwięcej czasu nie zajmuje gotowanie, lecz podejmowanie decyzji. Jeśli raz w tygodniu spiszesz listę dań na cały tydzień, zrobisz jedne duże zakupy i każdego dnia w południe będziesz już tylko gotować. Sprawdza się przeplatanie dań z mięsem, ze strączkami i bez mięsa oraz raz w tygodniu zupa jako danie główne. Tak może wyglądać lista dań na jeden tydzień, ułożona z propozycji w tym artykule.
- Poniedziałek. Soczewica na kwaśno z kiełbasą lub jajkiem.
- Wtorek. Paski z kurczaka z warzywami i ryżem.
- Środa. Makaron z brokułami, czosnkiem i parmezanem.
- Czwartek. Faszerowana papryka z sosem pomidorowym, ugotowana na dwa dni.
- Piątek. Zupa dyniowa lub grochowa i knedle drożdżowe z owocami.
- Weekend. Pstrąg na maśle, kotlet z sałatką ziemniaczaną lub musaka dla całej rodziny.
Jeśli gotujesz obiad na dwa dni, podziel resztę do płytkich pojemników i w ciągu dwóch godzin wstaw do lodówki, śmiało jeszcze ciepłą. Departament Rolnictwa Stanów Zjednoczonych zaleca zużyć ugotowane jedzenie przechowywane w lodówce w ciągu trzech do czterech dni. Najlepiej odgrzewają się dania z sosem, zupy, gulasz i curry. Czego nie zjesz do tego czasu, zamroź, w zamrażarce wytrzyma trzy do czterech miesięcy.
Obiad w pudełku do pracy
Do pudełka najlepiej nadają się dania, które następnego dnia smakują tak samo albo lepiej. Z propozycji w artykule są to soczewica na kwaśno, chili con carne, curry z ciecierzycy, lasagne, faszerowana papryka czy risotto z pęczaku. Gorzej sprawdzają się dania smażone i makaron z rzadkim sosem, które w pudełku rozmiękają.
Sałatkę i dressing pakuj osobno i łącz je dopiero przed jedzeniem. Jeśli w pracy nie masz mikrofalówki, postaw na zimne sałatki ze strączkami, kuskusem lub makaronem, które wytrzymają kilka godzin poza lodówką w torbie termicznej.
Jeśli chcesz zaplanować posiłki na dłużej, przyda ci się poradnik, jak ułożyć zdrowy jadłospis na miesiąc. Jeśli nie chcesz gotować codziennie, praktyczne rady znajdziesz też w dodatkowych wskazówkach poniżej.
Dodatkowe wskazówki, jeśli nie chcesz spędzać zbyt wiele czasu w kuchni
Jak łatwo uniknąć wielogodzinnego stania w kuchni i zawsze mieć pod ręką coś, co możesz przygotować tak, by się zbytnio nie powtarzało, było smaczne i zdrowe?
1. Miej ulubione składniki, które łatwo możesz wymieniać.
Wiele potraw możesz urozmaicić, wymieniając tylko jeden ze składników. Lubisz risotto? Śmiało zamień ryż na kaszę jęczmienną, kaszę gryczaną, komosę ryżową albo na przykład kuskus. Będzie to samo, a jednak coś innego. Ponieważ znasz przepis, szybko wszystko ugotujesz, a przy okazji nacieszysz się nową wersją dania.
W ten sam sposób zamiast zwykłego makaronu możesz użyć ryżowego, kukurydzianego lub z konjaku. Mięso możesz zastąpić którymś z zamienników, takim jak mięso sojowe czy tofu. Ulubione warzywa również możesz zmieniać.
Dzięki tym stosunkowo niewielkim zmianom zyskasz zaskakująco dużo nowych połączeń i już nigdy nie będziesz musiał długo zastanawiać się, co ugotować.
2. Przygotuj bazę dania, którą możesz jeść przez kilka dni.
Jeśli nie upierasz się, że za każdym razem musisz mieć świeże jedzenie, spróbuj przygotować bazę, którą każdego dnia tylko trochę zmienisz. Możesz zrobić sos śmietanowy i jednego dnia podać go z makaronem, drugiego z ziemniakami, a trzeciego, jeśli coś zostanie, na przykład z czerwoną soczewicą.
Możesz też ugotować garnek ryżu, jak to jest w zwyczaju w krajach azjatyckich, i każdego dnia wmieszać do niego inne warzywa: jednego dnia możesz zjeść risotto z brokułami, a drugiego na przykład z kukurydzą, groszkiem i marchewką.
3. Korzystaj z mrożonych warzyw.
Najwięcej czasu przy gotowaniu często zajmuje przygotowanie składników, przede wszystkim warzyw, które trzeba oczyścić i jeszcze pokroić. Mrożone warzywa nie zawierają żadnych konserwantów i ze zdrowotnego punktu widzenia nie trzeba się ich obawiać. Jeśli zawsze będziesz mieć w zamrażarce jakieś mrożone warzywa, nigdy nie będziesz mieć problemu z tym, co ugotować. Na przykład kasza gryczana z brokułami i sosem śmietanowym jest świetna, można ją jeść przez kilka dni i łatwo ją urozmaicić.
4. Gotuj więcej i zamrażaj porcje.
Jeśli już przygotowujesz jakieś danie, zrób go więcej, a nadmiarowe porcje zamroź. Lepiej wykorzystasz czas, który i tak spędzasz w kuchni, a kiedy następnym razem nie będziesz wiedzieć, co na obiad, wystarczy sięgnąć do zamrażarki. Zwykle nie warto zamrażać dodatków, ale cała reszta bez problemu zniesie mróz. A domowa svíčková (wołowina w sosie śmietanowo-warzywnym) na środowy obiad bez gotowania wcale nie jest złym pomysłem. Wystarczy tylko podgrzać knedle i rozmrozić sos.
5. Nie bój się eksperymentować.
Jeśli w sklepie trafisz na nowy produkt, śmiało go wypróbuj. Łatwo może się okazać, że dzięki niemu poszerzysz repertuar znanych ci potraw. Spróbuj sięgnąć po łzawicę (łzy Hioba), nawet jeśli nic ci to nie mówi; jest szansa, że zasmakuje ci sama, ale też na przykład w połączeniu z ryżem lub kaszą manną. Możesz ją połączyć z kaszą gryczaną lub komosą ryżową albo nimi zastąpić. Zjedz ją na słodko z makiem albo na słono z sosem pomidorowym.
Każdy podobny składnik, który włączysz do jadłospisu, wzbogaci go i poszerzy, a do tego nie będziesz musiał nawet szukać nowych przepisów, bo z łatwością wykorzystasz te, które już znasz.
